Otomasyon dergisi, Türkiye'nin otomasyon konusundaki ilk ve en köklü dergisidir. 1992 yılında “Türkiye’de Otomasyonsuz Fabrika Kalmasın” sloganıyla yola çıkan dergi, Türkiye endüstrisinin otomasyon konusunda bilgilendirilmesini kendisine misyon edinmiştir. Dünyadaki ve Türkiye'deki gelişmeleri anında okuruna iletmeyi; otomasyon alanında yapılacak yatırımların, doğru ve kârlı olabilmesi için yol gösterici bir rol oynamayı amaçlamıştır.

RFID İLE İŞLETMELER DİJİTAL VERİ MADENİNE DÖNÜŞEBİLİR Mİ?

FAİK BAHAROĞLU / BARFAS

BARKOD/KAREKOD CİHAZLARI, BİYOMETRİK TANIMLAMA SİSTEMLERİ, MANYETİK KARTLAR, OPTİK KARAKTER TANIMLAMA (OCR) SİSTEMLERİ VE RFID GİBİ OTOMATİK TANIMLAMA TEKNOLOJİLERİNİN KULLANIMI HER GEÇEN GÜN ARTIYOR VE ESKİ TİP İNSAN KONTROLLÜ SİSTEMLERİ ORTADAN KALDIRARAK DİJİTAL YAZILIM ORTAMINDA “SÜREÇ TAKİBİ” SAĞLIYOR.

Günümüzde akıllı fabrikalar ve kurumlarda dijitalleşme her geçen gün önem kazanıyor. 2000’lerin başından itibaren ucuz işgücü sebebiyle üretimin Çin ve diğer uzak doğu ülkelerine kayması batılı ülkeleri kaygılandırmış ve maliyeti düşük üretim yapabilmek için bir takım teknolojik adımlar atmışlardır.

Sanayi 4.0 kavramı tam da bu teknolojik adımlar devam ederken Almanya’da ortaya çıkıyor ve üretim teknolojilerine yeni nesil bir bakış açısı kazandırıyor.

Bu kavram endüstri ile bilişim teknolojilerini bir araya getirerek minimum girdi ile maksimum “ölçülebilir” sonuçlar çıkarmayı hedefliyor. Bunu gerçekleştirmek için; Nesnelerin İnterneti (IOT) cihazları, akıllı hassas sensörler, güvenlikli ağ altyapısı, mekatronik taşıma sistemleri, programlanabilir mantıksal kontrolörler (PLC) ve otomatik tanımlama/veri toplama (OT/VT) gibi yeni nesil bilişim teknolojilerine ihtiyaç var.

OT/VT TEKNOLOJİLERİYLE İNSAN
BAĞIMSIZ ÜRETİM TAKİBİ

Otomatik tanımlama ve veri toplama (OT/VT) sistemleri canlı veya cansız varlıkları dijital anlamda kimliklendirmeyi amaçlıyor. Barkod/karekod cihazları, biyometrik tanımlama sistemleri, manyetik kartlar, optik karakter tanımlama (OCR) sistemleri ve RFID gibi otomatik tanımlama teknolojilerinin kullanımı her geçen gün artıyor ve eski tip insan kontrollü sistemleri ortadan kaldırarak dijital yazılım ortamında “süreç takibi” sağlanıyor.

Kontrol edilecek nesnelerin çok olduğu ve hızlı akışı olan yerlerde tanımlama sistemleri olmadan izlenebilirlik imkânsız hale geliyor. Son yıllarda ,özellikle, barkod okuma teknolojilerinin bazı vakalarda yavaş kaldığı ve çoklu okumaya izin vermediği için yeni nesil bir kimliklendirme sistemi olan RFID teknolojileri dikkat çekiyor.

HIZLI VE GÜVENİLİR SÜREÇ TAKİBİ İÇİN
EN DOĞRU SİSTEM: RFID

Radyo frekansları ile kimliklendirme anlamına gelen RFID; okuyucu, anten ve etiket üçlüsünün bir araya gelmesiyle çalışıyor. Antenlerden iletilen ultra yüksek frekans (UHF) enerjisiz, pasif etiketlere ulaşarak uyandırılır ve içerisindeki ”eşsiz” EPC kodunu okuyucuya gönderiyor. Bu sayede tekli veya çoklu olarak etiketlenen her canlı ya da cansız varlık hızlı olarak okunuyor. Dijitalleşme ihtiyacının ve kesin sonuçların çok önemli olduğu yeni endüstri çağında bu özelliğiyle RFID’ ye olan talep artıyor.

RFID’ NİN SAĞLADIĞI AVANTAJLAR

RFID sistemleri mili saniyelerde okuma yaparak barkod sistemlerinden daha hızlı ve daha kesin sonuçlar üretiyor, sistem maliyetlerinin düşmesi etiket üretici firmalarda ve etiket çeşitliliğindeki artış bu sistemi tercih sebebi yapıyor. Peki, RFID sistemini kullanan işletmelerin ne gibi avantajlar oluyor:

Giren ve çıkan stokların anlık dijital olarak görüntülenmesini sağlar
Barkod veya karekod’dan daha fazla bilgi saklar (512bit)
Elle okutulmaya gerek kalmadan otomatik olarak okur ve insan hatasını ortadan kaldırır
25 metre gibi uzak mesafelerden okuma yaparak diğer sistemlerin yapamayacağı kimliklendirme kontrolü sağlar
Koli içerisindeki ürünler çok yüksek miktarlarda bile olsa saniyeler içerisinde otomatik olarak okuyarak koliyi açmadan sayım yapmanıza olanak verir.
Etiket kodları farklı olduğundan benzer tipteki ürünleri tekil olarak izleme ve takip imkanı tanıyor.

Buna benzer daha birçok avantajı sayesinde RFID sistemleri, akıllı-sibernetik fabrikalarda yerini sağlamlaştırıyor. Ayrıca sanayi 4.0 sistemlerindeki dijitalleşme ihtiyaçlarına en yüksek performanslı kimliklendirme çözümü sağladığı için, bu kapsamında çalışma ve AR-GE alanına giriyor.

Önümüzdeki yıllarda daha sıklıkla bahsedilecek olan büyük veri analizleri için en önemli başlık zamanında ve kesin veri toplayarak “veri madeni” oluşturmak, bu alanda boşluğu dolduracak en güzel aday ise RFID teknolojileri. Bu teknolojiyi kullanan işletmeler; süreçleri ve üretimi, stokları veya insan hareketini anlık olarak dijital veriye dönüştürüyor. Biriken veriler büyük veri analizi yazılımlarında, geleceğe yönelik, farklı karar projeksiyonlarına yardımcı oluyor. Bu sebeple kurumların, gelecekte daha çok ihtiyaç duyacağı yapay zeka destekli karar destek sistemleri için RFID sistemlerine yatırım yapmaları şart gözüküyor.

TÜRKİYE’DE RFID SEKTÖRÜNÜN DURUMU

Ülkemizde RFID projeleri ilk olarak Aselsan’la birlikte askeri alanda başlamıştır. Bu yıllarda donanım ve etiketlerin pahalı olması özel sektörde kullanımını kısıtlamıştır. Sonraki yıllarda üretiminde ölçek yakalanmasıyla fiyatlar düşüşe geçmiştir ve yerli firmalarda bu alana yatırıma başlamıştır. Geçiş kontrol amaçlı RFID ürünleri ticareti yapan firmalar çoğunlukta olsa da, RFID projelendirmesi yapabilecek bilgi birikimi ve teknoloji farkındalığı olan firmalar hala azınlıktadır.

Barfas Auto ID RFID sistemlerinde, Türk mühendislerle, yerli yazılımlar yaparak okuyucu ve anteni üreten sayılı firmalar arasında yer alıyor. Ayrıca, sıklıkla RFID ile birlikte kullanılan görüntü işleme teknolojilerinde de yaptığı AR-GE çalışmaları sonucunda, Yıldız teknopark desteğiyle, Türkiye’nin ilk “dinamik” yüz tanımlama cihazını geliştirmiş bulunuyor.