Otomasyon dergisi, Türkiye'nin otomasyon konusundaki ilk ve en köklü dergisidir. 1992 yılında “Türkiye’de Otomasyonsuz Fabrika Kalmasın” sloganıyla yola çıkan dergi, Türkiye endüstrisinin otomasyon konusunda bilgilendirilmesini kendisine misyon edinmiştir. Dünyadaki ve Türkiye'deki gelişmeleri anında okuruna iletmeyi; otomasyon alanında yapılacak yatırımların, doğru ve kârlı olabilmesi için yol gösterici bir rol oynamayı amaçlamıştır.

ENDÜSTRİ 4.0 ŞALT EKİPMANLARINA KATMA DEĞER SAĞLIYOR

EATON

Tak & çalıştır” kablo teknolojili dijital şalt ekipmanı sistem mevcudiyetini arttırmakla kalmıyor, ayrıca ölçüm verilerine ve işlevlerine ağ tabanlı erişimi de destekliyor. Bu sayede üretim maliyetlerinin sürdürülebilir şekilde azaltılmasına katkıda bulunulabiliyor. Montajlı veya sonradan yenilenebilen çeşitli arayüz modülleri sayesinde, şalt ekipmanını mevcut veya gelecekteki haberleşme yapılarına entegre edebilmek kolaydır. Akıllı fabrikaların, Endüstri 4.0’ın ve ağ bağlantılı üretimin gitgide yaygınlaştığı bir dönemde, dijital şalt ekipmanının önemi her zamankinden de büyüktür. Bu, fabrika içinde çeşitli süreç adımlarını analiz etme ve izleme fırsatı yaratıyor.

Entegre haberleşme yeteneği sayesinde, dijital şalt ekipmanı verilerin toplanmasını dikkate değer ölçüde kolaylaştırıyor. Yumuşak yolvericiler veya hız kontrol cihazları gibi elektronik kontrollü diğer cihazların akış bilgisini de arttırıyor. Bu şekilde, dijital şalt ekipmanı haberleşmenin standartlaştırılmasını kolaylaştırıyor. Dijital şalt ekipmanının bazı türleri işletim durumları hakkında gerçek zamanlı bilgi veriyor, bu da sistemin işletime hazır olma durumunu iyileştirmeye yardımcı oluyor.

Günümüzde kritik noktalarda elektromekanik anahtarlama cihazlarının dijital şalt ekipmanıyla değiştirilmesinin bazı sebepleri vardır.

DİJİTAL VERİLERLE SİSTEMİN VERİMLİLİĞİNİ ARTTIRMAK

Eaton’ın, benzer tasarımları sayesinde elektromekanik PKZ motor koruma şalterleri, dijital PKE sürümüyle kolayca değiştirilebiliyor. Sürekli olarak durum bilgisi verdikleri için motor planı ve akım ölçme aktarma organının ve eskime sürecinin uzun süreli değerlendirmesi için önemli birer göstergedir. Ölçülen bu değerler eldeki uygulamaya ince ayar yapmak için de kullanılabiliyor. Örneğin, çakıl tesisi uygulamasında, konveyör hattı bildirilen motor akımına dayanarak otomatik olarak ayarlanabiliyor. Eğer aktarma organı içindeki ayrı PKE üniteleri yük uyarısı sorunu yaşarsa, yük otomatik olarak buna uygun şekilde ayarlanacaktır. Akım gücünün uzun süreli olarak izlenmesi ayrıca ek bilgiyi de sağlıyor. Sürekli artış haftalar veya aylar içindeki işaretlenmiş dalgalanma, işlev bozukluğu göstergesidir. Bu yakın zamanda ortaya çıkabilecek sistem arızası anlamına gelebilir. Dolayısıyla, muhtemel bir duruşun fark edilmesine ve operatörün herhangi bir ciddi üretim kaybı ortaya çıkmadan duruma müdahale edebilmesine olanak tanır. PKE motor koruma şalterlerini akıllı bağlantı sistemi SmartWire-DT’ye bağlamak, masraflı analog I/O teknolojisine ihtiyaç duymaksızın, aktarma organı önemli verilerinin sürekli olarak eşleştirilmesini ve değerlendirilmesini sağlar. Dijital devre kesiciler ek özelliklerle de donatılabilir. Bu özellikler, döngü izlemenin yanı sıra operatörler için son derece hassas enerji ölçümü ve ek güvenlik özelliklerini içerir. Bu ek güvenlik özellikleri her bir olaydan sonra kalan servis ömrünü doğru olarak tahmin ederek sistemin kullanılabilirliğini artırmaya yardımcı oluyor.

DİJİTAL ARTIK AKIM DEVRE KESİCİSİ

SmartWire-DT, PKE motor koruyucu şalter gibi akıllı şalt cihazları dijital haberleşmeye entegre etmekle kalmıyor, aynı zamanda kumanda cihazları, pozisyon şalterleri, kontaktörler veya dijital artık akım devre kesicileri gibi standart komponentleri birbirine bağlıyor.

Makine ve sistemlerin en uygun kullanılabilirliği de bunları çalıştıran insanların güvenliği kadar önemlidir. Akım cihazları (RCD’ler) bu iki husus da düşünülerek tasarlandı. Fabrikada bu cihazların kullanımı hem yerel hem de gelişmiş uyarı özelliği sunan uzaktan izlemeyi sağlıyor ve duruş süresini azaltıyor. Bu, bakım personelini herhangi bir makinenin kesin durumu hakkında bilgilendiren bir teknoloji olup, böylece koruma esnasında duruşu azaltan kestirimsel bakımın uygulanmasına olanak tanıyor. Bu işlev yalnızca artık akım devre kesicileri ile değil, aynı zamanda RCBO devre kesicileri ile de sunuluyor. Cihazlar artık akımları sürekli ve gerçek zamanlı olarak ölçüyor ve değerlerin sapması durumunda, potansiyel serbest kontaklar yoluyla yerel LED’leri ve gelişmiş diğer uyarı işaretlerini etkinleştiriyor. Sistem durumu bir bakışta görülebilir durumdadır. Bu da planlanmamış herhangi bir servis çağrısı ihtiyacını ortadan kaldırıyor ve güvenlik kontrolleri yılda sadece bir defa yapıldığı için ek maliyetlerden de tasarruf edilmesini sağlıyor. Geniş çapta artık farklı akım cihazları bulunuyor. Genellikle, Eaton endüstriyel uygulamalar için gereken yüksek koruma seviyesine ulaşmak için A tipi veya artık akım cihazlarının kurulumunu tavsiye ediyor. Bununla birlikte, elektronik olarak kontrol edilen sürücülerle bir arada kullanıldığı takdirde, AC tipi veya A tipi artık akım cihazlarının koruyucu işlevleri DC akımlarının varlığından olumsuz yönde etkilenecektir.

En kötü ihtimalle, bu cihazlar arıza durumunda hiçbir koruma sağlayamayacaktır. Bu nedenle, hız kontrol cihazlarını içeren uygulamalarda B tipi artık akım cihazlarının kullanımını tavsiye edilmiyor. Çünkü bu cihazlar, yangın tehlikesine karşı korumanın yanı sıra (B+) değişken hızlı makineler (Bfq) için ek koruma da sağlıyor. “Yalın bağlantı” kavramı devre kesiciler için de geçerlidir. Bu kavram, Eaton’ın koruyucu panolar için SWD arayüz modülünü kullanarak, MCB’leri, RCCB’leri ve RCBO’ları akıllı haberleşme teknolojilerine bağlamayı kolaylaştırıyor. Bu da, ayrı I/O seviyeleri veya I/O kabloları ihtiyacını ortadan kaldırıyor, makine üreticileri için de kablolama için gereken süreyi ve dolayısıyla kurulum maliyetlerini azaltıyor.

ARTTIRILMIŞ MEVCUDİYET

Kompakt makinelerden geniş ölçekli tesisatlara, ister basit motor sürücüsü ister çok aşamalı güç dağıtım sistemi söz konusu olsun, devre kesiciler endüstriyel uygulamalarda geniş çaplı koruyucu işlevlere sahiptir. Dijitalleşme konseptlerini tasarlamak söz konusu olduğunda, devre kesiciler iki yönde değerli bilgi verir. Bunlar, alt yapı sürecinin ve komponentlerin durumu hakkında ve kendi kullanılabilirlikleri ve kalan servis ömürleri hakkındadır. Ayırıcının aksine, devre kesiciler yalnızca işletim akımlarını kesme yeteneğine değil, aynı zamanda arıza durumunda aşırı yük akımlarını ve kısa devre akımlarını güvenli bir şekilde kapama yeteneğine sahiptir. Bu da endüstriyel tesislerdeki alt yapı komponentlerde oluşabilecek tahribatı önlemenin tek yoludur. Dijital devre kesicilerin kullanımı sistem kullanılabilirliğini arttırmayı kolaylaştırmaktadır. Böylece şalter kontaklarının kalan servis ömrü bu şekilde tahmin edilebilir. Böylece, karmaşık ölçümler veya planlanmamış şalter değişikliklerinden kaynaklanan manuel hesaplama veya olayların veya duruşun belgelenmesi geçmişte kalıyor. Bugünün dijital şalt ekipmanları, manuel kapamalardan, ciddi kısa devrelere kadar her türlü onayı kaydedebiliyor ve bunların kontaklar üzerindeki etkisini bağımsız olarak hesaplıyor. Olaydan hemen sonra, makine operatörleri bu hesaplamalara şalterin haberleşme arayüzü sayesinde tesis içinde cihazdan veya üretim kumanda merkezinden doğrudan erişim sağlayabiliyor. Bu teknoloji kalan servis ömrü hakkındaki bilgilere ek olarak operatörlerin kapsamlı bir genel görüşe sahip olmalarına olanak tanıyor. Bunlar; ani açmanın sebebi, kısa devre veya aşırı yük, maksimum akan akım şeklinde sıralanıyor. Ani açma olayı esnasında kaydedilen veriler şalterde de saklanabiliyor ve uzaktan bu verilere erişim sağlanabiliyor. Problem çözülür çözülmez, sistem kaldığı yerden güvenli olarak çalışmaya devam edebiliyor. Şalterin kalan servis ömrüne bağlı olarak, operatör yeni bir şalterin sipariş verilmesine gerek olup olmadığına karar verebiliyor, böylece şalter bir sonraki olaydan sonra veya planlanan bir sonraki kesinti esnasında bir tedbir olarak değiştirilebiliyor.

DİJİTAL TEKNOLOJİ, PANOYU ENDÜSTRİ 4.0 İÇİN HAZIR HALE GETİRİYOR

Eaton’ın NZM dijital devre kesicileri monte edilmesi ve kullanılması kolay şalter ve aksesuarlar sayesinde tutarlı bir tasarım ve işlevselliği bünyesinde barındırıyor. Farklı türdeki açtırma elemanları, ister termal bimetallere ister haberleşme özelliği etkinleştirilmiş elektronik aksamlara bağlı olsun, hem AC hem de DC ağlarında kablo korumasından motor/ jeneratör korumasına çeşitli koruyucu işlevleri yerine getiriyor. Ayırıcılar ana şalterler, acil durdurma şalterleri ve kuplaj şalterleri gibi uygulamaları hayata geçirmeyi mümkün kılıyor. Yeni nesil dijital devre kesiciler kullanıcılara ek işlevler de sunuyor. Bunlar; yüksek oranda hassas enerji ölçümünü, operatörleri koruyan ve bakım çalışmaları esnasında ark parlaması riskini azaltan güvenlik işlevlerini ve her bir arızadan sonra şalterin kalan servis ömrünü doğru bir şekilde tahmin etme ihtimali sayesinde arttırılmış sistemin daha iyi kullanılabilmesini içeriyor.

Haberleşme arayüzü dijital devre kesicilerin önemli bir özelliğidir. Çeşitli haberleşme modülleri sayesinde, şalter tarafından kaydedilen verileri daha yüksek seviyedeki raporlama yapılarına iletmek sorun teşkil etmiyor. Yerleşik veya terminaller yoluyla dışarıdan eklenen haberleşme arayüzleri şalterin bilinen tüm fieldbus sistemlerine bağlanmasını kolaylaştırıyor. Haberleşme esnekliği dijital devre kesicilerin mevcut alt yapılara entegre edilmesini basitleştiriyor.

ELEKTRİK VE HİDROLİK SİSTEMLERİNİ ENTEGRE ETMEK

Makine kurulumunda kullanılan kontroller sık sık birbirine benzeyen elektriksel ve hidrolik komponentler tarafından oluşturulan sinyalleri işlemek durumundadır. Eaton’ın akıllı bağlantı teknolojisi SmartWire-DT, hidrolik valfleri bile hidrolik uygulamalardan gelen önemli verileri toplayabilen ve iletebilen dijital şalt ekipmanlarına dönüştürebiliyor. SmartWire-DT sayesinde makine üreticisi Pietro Carnaghi, şirketin Teknik Müdürü Giorgio Mazzola tarafından bildirildiğine göre makine araçlarının maliyetini dikkate değer şekilde düşürebildi. Arıza durumunda operatör arızaya sebep olan ekipman hakkında ayrıntılı bilgi elde etti. Elektrik mi yoksa hidrolik komponenti miydi? Bu da arızanın yerini hızlı bir şekilde belirlemeyi ve mümkün olan en kısa sürede üretime kalınan yerden devam edebilmeyi sağlar.

PLC’yi, dijital FRCdM artık akım devre kesicisini (1. sıradaki)ve dijital PKE motor koruma şalterini ( 2.3. ve 4. sıradaki) sürücü teknolojisiyle (4. sıradaki) ve ayrıca SmartWire-DT modüllerini geleneksel şalt ekimanlarının oluşturduğu verilerin site içindeki dijitalleşme için kullanarak kontrol panelinin içinde entegre bir dijital kontrol sistemi yaratmak mümkündür. Dijital olmayan bazı cihazlar I/O modülleri vasıtasıyla dijital ağa entegre edilebilir. 1. sıradaki PLC artık kendi I/O seviyesine ihtiyaç duymaz.

1600 A’ya kadar olan yeni dijital NZM devre kesicileri değerli bilgi oluşturabilir. Bu hizmetlerin kapsamı enerji ölçümünü, gelişmiş uyarıları, yaşam döngüsü yönetimi ve personelin daha iyi şekilde korunmasını içerir.