Otomasyon dergisi, Türkiye'nin otomasyon konusundaki ilk ve en köklü dergisidir. 1992 yılında “Türkiye’de Otomasyonsuz Fabrika Kalmasın” sloganıyla yola çıkan dergi, Türkiye endüstrisinin otomasyon konusunda bilgilendirilmesini kendisine misyon edinmiştir. Dünyadaki ve Türkiye'deki gelişmeleri anında okuruna iletmeyi; otomasyon alanında yapılacak yatırımların, doğru ve kârlı olabilmesi için yol gösterici bir rol oynamayı amaçlamıştır.

Proses Kontrol Alanında Yenilikler ve Kablosuz Teknolojiler

Bugünkü sunumumda sizlere proses kontrol alanındaki yeniliklerden ve kablosuz teknolojilerden bahsedeceğim. Konuyu dört kısımda anlatacağım: WirelessHART, Wireless Enstrümanlar, Proses Kontrol Sistemi DeltaV Yenilikler ve Kestirimci Bakım.

WirelessHART
Emerson ürün ve servisleri dört seviyede toplanır.
Seviye 0: Saha Ekipmanları
Seviye 1, 2: Proses Kontrol Sistemleri ve Kestirimci Bakım
Seviye 3: Üst Seviye Kontrol
Seviye 4: İş Uygulamaları

Bir proses tesisi için yukarda bahsettiğimiz seviyeler ile alakalı olarak, kendi ürünlerimizi ve mühendislerimizi kullanıyoruz. Emerson, son olarak UPS firması Chloride Masterguard firmasını bünyesine kattı. Emerson 0, 1, 2, 3 seviyelerine anahtar teslim proje yapabiliyor. Bu seviyeler kullanılırken HART, WirelessHART, Foundation Fieldbus, Profibus gibi çeşitli haberleşme standartları kullanılıyor. Bu sektörde, WirelessHART yeni bir standart. Kablosuz teknoloji öncelikle cep telefonlarımıza girdi. Geliştikten ve güvenirliliği sağlandıktan sonra endüstriye alındı.

Standardın oluşturulması sürecinde 230’un üzerinde üye firmanın katkıları oldu. Kendini kanıtlamış endüstri standartları üzerine kurulu, endüstri ve teknoloji dünyası içindeki uzmanların görüşlerinden faydalanılarak oluşturulmuş, pek çok üreticinin desteğini gören, birlikte çalışabilirlik (interoperability) için yapılandırılmış ve hepsinden önemlisi mevcut cihaz, araç ve bilginizi kullanan bir standarttır.

Wirelesshart nedir?
Özellikle proses endüstrisi için dizayn edilmiş bir yapıdır, standarttır. Bütün güvenlik önlemleri alınmıştır. Güvenlidir, kendi kendine organize olabilen yapıya sahiptir. Global, günümüzde bir çok seçkin firmanın tercih ettiği bir standarttır. 2007 yılında çıkan WirelessHART(IEC 62591), Haziran 2010 yılında, Avrupa standardı olarak onay gördü ve giderek büyüyen bir tanınırlılığa sahip oldu. Emerson, Siemens, ABB, Endress+Hauser, Mactek, Nivis, Phoenix Contact, Pepperl+ Fuchs bu firmalardan bazıları.

Kablosuz teknolojiler için, Emerson olarak tesisi ikiye bölüyoruz. En alt seviye: enstrümanların birbiriyle haberleştiği kablosuz yapı. Bu wireless field network.(WirelessHART).
Bunun üzerinde networklerin olduğu yapı ise wireless Plant network.(IEEE 802.11)

Bu teknolojiler güvenilir bir yapıdır. En çok sorulan, merak edilen konu bu. Dünyada 300 milyon saatlik sistem çalışma deneyimimiz var. Dünyaya binlerce Emerson marka, WirelessHART transmitter satıldı. 2 bin 100’den fazla müşteride de WirelessHART transmitter ve bunları kullanan sistemler var. Hem deniz üstü platformlarda hem de kara üzerindeki sistemlerde bu yapı kullanılıyor. Türkiye de dahil olmak üzere satış ve servisini veriyoruz. Bu standart kendi kendine organize olabilen network standardı.

WirelessHART enstrümanlar hem alıcı ile, hem de kendi aralarında otomatik bir haberleşme network’ü kuruyorlar. Bilgi sadece bir hat üzerinden değil, değişik rotaları takip ederek alıcaya ulaşıyor. Tesis içerisindeki bir değişiklik, bir engel, haberleşmeyi bozarsa, alternatif rotalar otomatik olarak tespit ediliyor ve haberleşme sağlığı korunuyor. WirelessHART cihazlardaki, pil ömrü 5 sene.
Alıcı ile enstrüman arasındaki mesafe açık alanda 800 metreye kadar çıkabiliyor. Kablo çekmenin mümkün olmadığı, masraflı olduğu yerlerde WirelessHART çözümler, müşterilerimizin işlerini kolaylaştırmakta.

Wireless Enstrümanlar
Emerson Process Management firması, WirelessHart protokolünü desteklemekte öncü olmuştur.
Şu an dünyada 300 milyon saattir çalışan WirelessHart sistemlere sahiptir ve onbinlerce WirelessHart transmitter, Türkiye’deki müşterilerimiz dahil olmak üzere 2 binden fazla farklı müşteride çalışmaktadır.

WirelessHart sistemler aşağıdaki ürün grupları tarafından desteklenmektedir.
• Kontakt çıkışı veren transmitterler
• İletkenlik transmitteri
• PH transmitteri
• Sıcaklık, basınç, akış transmitterleri
• Titreşim transmitteri
• Seviye switch
• Hidrokarbon kaçak tespit transmitteri
• Vana pozisyon bilgisini veren transmitter
• Mevcut kablolu HART cihazları, WirelessHART’a çeviren cihaz
• WirelessHART destekleyen DeltaV proses kontrol sistemi
• Kapalı devre kamera sistemi

Bu teknolojiler ile sadece basınç, sıcaklık, akış, seviye bilgileri almamakta, aynı zamanda, kritik, pompa, fan, motor gibi cihazlar için titreşim analiz yöntemi ile kestirimci bakım yapabilmekteyiz.

Proses Kontrol Sistemi, DeltaV Yenilikler
Yenilenen DeltaV DCS kontrol sistemimiz, artık müşterilerimizin, farklı tipte bağlantı yapmasına olanak tanıyıp, devreye alma zamanında ve bakım maliyetlerinde iyileşme sağlıyor. Klasik ve bus tipi giriş çıkış sistemlerine ek olarak artık kablosuz I/O ve Elektronik Marshalling dediğimiz iki yeni kavram bulunmakta.
Kontrol Network’üne bağlı kablosuz (WİRELESSHART) IO kartımıza, 100 adet kablosuz Transmitter bağlanabilmekte. Bu kart ve antenler yedekli olarak seçilebilmekte ve antenler Zone 0 bölgede kullanılabilmektedir. Bu metot, işçilik, mühendislik, devreye alma giderlerini iyileştirmektedir. Kablo, Junction Box, Marshalling Pano ve IO kartı kavramı ortadan kalkmıştır. Diğer yeni bir metot olan, Elektronik Marshallling kavramı, istediğiniz zaman, istediğiniz yere, istediğiniz çeşit IO bağlama imkanı getirmiştir.

Marshalling Pano kavramını ortadan kaldıran bu teknolojide, IO tipine göre belirlenmiş klemens seçerek, istediğiniz zaman, IO’ları kontrol network’e taşıyabilmektesiniz. Bu yeni teknolojilerden haberdar olmak için; www.easydeltav.com sitesini tavsiye ederiz.

Kestirimci Bakım
İster Foundation Fieldbus, ister HART, ister WirelessHART, isterse Profibus olsun akıllı cihazların kullanılmaya başlaması ile kestirimci bakım konsepti, proses otomasyon dünyasına girdi.

Dikkat edilmesi gereken nokta, kontrol sistemlerinin bu bilgileri alıp, değerlendirip, önümüze getirebilmeleridir. DeltaV DCS ürünü, yukarıda saydığımız protokollerden, üreticiden bağımsız olarak, bilgi alarak ve yazarak, kestirimci bakımı, hiç bir programlama yapmadan gerçekleştirebilmektedir. Yüzlerce, binlerce enstrüman olan tesislerde, böyle bir özelliğin, proses kontrol sistemi ile beraber gelmesi ve bunu yapabilmek için hiçbir ek maliyet (kablo, ıo karti, konvertör, multiplexer,…) gerekmemesi, tüm dünyadaki müşterilerimizin aradığı bir özelliktir. Bu teknolojiler ile transmitterlerin, kontrol vanaların, pompa, fan, türbin, kompresör gibi cihazların kestirimci bakımını gerçekleştirmekteyiz ve bunun için kontrol sistemimiz ve akıllı saha cihazından başka hiçbir ara cihaza ihtiyaç duymamaktayız.